<p style="text-align: justify;" dir="rtl"><span style="font-size: small; font-family: tahoma,arial,helvetica,sans-serif;">جمهوری قÙرقیزÙستان معروÙ به قرقیزستان (به قرقیزی: КиргизиÙ, КыргызÙтан &mdash; قیرغیزيا ، قیرغیزستان) کشوری است در آسیای مرکزی . پایتخت آن بیشکک است . واژهٔ قرقیزستان از دو بخش &quot;قرقیز&quot; و &quot;استان&quot; تشکیل شده &zwnj;است ، که به معنای &quot;ایستگاه و سرزمین قرقیزها&quot; است .<br /> جغراÙیا<br /> جمهوری قرقیزستان با ۱۹۸۵۰۰ کیلومتر مربع مساحت در قسمت شمال شرقی آسیای مرکزی واقع شده &zwnj;است . این کشور در شرق و جنوب شرقی با چین ، در شمال با قزاقستان و در جنوب با تاجیکستان و از غرب با جمهوری ازبکستان همسایه و هم مرز است .<br /> قرقیزستان با چین ، تاجیکستان ، ازبکستان و قزاقستان همسایه &zwnj;است . قرقیزستان ۱۹۸، ۵۰۰ کیلومتر مربع مساحت و ۵، ۱۴۶، ۰۰۰ تن جمعیت دارد .<br /> جمعیت این کشور ۵ میلیون و پایتخت آن شهر بیشکک است که جمعیت پایتخت ۲/۱ میلیون نÙر می&zwnj;باشد .<br /> این کشور دارای آب و هوای معتدل کوهستانی ، بهار و تابستان معتدل و زمستانی سرد است .<br /> تاریخ<br /> در اوایل سدهٔ ۱۹ میلادی ، قرقیزستان تحت حکومت خانات خوقند در آمد . در سال ۱۸۷۶ قرقیزستان به امپراتوری روسیه ضمیمه شد .<br /> پس از انقلاب اکتبر ، در سال ۱۹۲۶، جمهوری سوسیالیستی قرقیزستان ، به عنوان بخشی از اتحاد جماهیر شوروی ، تشکیل شد . پس از Ùروپاشی اتحاد جماهیر شوروی ، در سال ۱۹۹۱، قرقیزستان به استقلال دست یاÙت .<br /> سیاست<br /> تا پیروزی کمونیست&zwnj;ها در شوروی پیشین ، قرقیزستان بخشی از ترکستان روسیه بود . سپس در سال ۱۹۲۶ میلادی ، یکی از جمهوری&zwnj;های اتحاد جماهیر شوروی شد . قرقیزستان پس از Ùروپاشی شوروی در سال ۱۹۹۱، مستقل شد و عسگر آقایÙ ، رهبر حزب کمونیست قرقیزستان ، به ریاست جمهوری این کشور رسید ، آقایÙ از آغاز استقلال این کشور تا سال ۲۰۰۵ میلادی قدرت را بدست داشت و می&zwnj;خواست تا پایان عمر در مقام ریاست جمهوری باشد . از این رو ، مردم پایتخت شورش کردند و به کاخ ریاست جمهوری و مجلس هجوم آوردند .<br /> به این ترتیب ، عسگر آقایÙ به روسیه پناهنده شد و قربان بیگ باقی&zwnj;یÙ به جای او به ریاست جمهوری رسید . ۵ سال بعد در سال ۲۰۱۰ میلادی مردم قرقیزستان در اعتراض به Ùساد مالی و گرانی قیمت برق به خیابان&zwnj;ها ریختند و دولت قربان بیگ باقی&zwnj;یÙ را سرنگون کردند . سپس رهبر مخالÙان رزا آتونبایوا یک دولت موقت در پایتخت تشکیل داد و خواستار استعÙای قربان بیگ باقی&zwnj;یÙ شد .<br /> تقسیمات کشوری<br /> قرقیزستان دارای ۷ استان است این کشور شامل ۷ استان (ولایت) بنامهای چوی ، ایسیق کول ، نارین ، تراز ، باتکن ، اوش و جلال آباد است . زبان اصلی مردم روسی و قرقیزی ، مذهب آنان اسلام ، ۷۵ درصد مردم مسلمان و ۲۰ درصد آنان مسیحی و ۵ درصد آنان پیرو سایر ادیان می&zwnj;باشند .<br /> مردم<br /> ۶۴٫۹ ٪ قرقیز ، ۱۲٫۵ ٪ روس و ۱۳٫۸ ٪ ازبک هستند . اقلیتهای کوچک دیگری نیز از قبیل ۲.۸ درصد اوکراینی ، ۲ % تاتار ، ۱.۱ % آلمانی و جمعیت کوچکی از قزاق&zwnj;ها ، آذربایجانی&zwnj;ها ، تاجیکها و اویغورها هم در این کشور زندگی می&zwnj;کنند . بنابر آمار سال ۱۹۹۹ درصد جمعیت ازبکها از جمعیت روسها Ùزونی یاÙته &zwnj;است و ازبکها ۱۳.۸ % و روسها ۱۲.۵ % جمعیت کل قرقیزستان را در آن سال تشکیل می&zwnj;دادند .<br /> دین<br /> اکثریت جمعیت قرقیزستان را مسلمانان تشکیل می دهند . در این کشور ترکان به طور سنتی مسلمان هستند و اقلیت روس دارای دین مسیحی هستند&nbsp; :<br /> &nbsp;1. مسلمان (عمدتاً سنی) : 80 %<br /> 2. مسیحی : 17 %<br /> 3. بقیه : 3 %.<br /> بیش از ۸۰ ملیت و قوم در قرقیزستان ساکنند . قرقیزها مخلوطی از نژادهای ترک و مغول بوده و احتمال می&zwnj;رود که مسکن اولیه آنای سیبری جنوبی باشد . آنان قرابت نژادی نزدیک با قزاقهای قزاقستان دارند و سابقاً که قزاقها را قرقیز می&zwnj;خواندند به ایشان قراقریز می&zwnj;گÙتند .<br /> Ùرهنگ<br /> زبان قرقیزی : زبان قرقیزی شاخه&zwnj;ای از زبانهای ترکی- شرقی مرکزی است . این زبان دارای سه گویش شمالی ، شرقی و جنوب غربی است . زبان ادبی جدید قرقیزی که در دوران حکومت شوروی توسعه یاÙته ترکیبی از ویژگیهای تمام گویشهای قرقیزی است . واژگان زبان قرقیزی دارای ریشه ترکی ومغولی بوده و همچنین تعدادی از لغات Ùارسی ، عربی و روسی در این زبان وجود دارد . خط رایج سیریلی است که از سال ۱۹۴۰ م. جایگزین خط لاتین گردیده ، قبل از آن تا سال ۱۹۲۸ خط عربی به کار می&zwnj;رÙت و از سال ۱۹۲۸ تا ۱۹۴۰ خط لاتین به عنوان واسط میان عربی و سیریلی رایج شد .<br /> درصد باسوادی در قرقیزستان ۹۸.۷ درصد است .</span></p>