<p style="text-align: justify;" dir="rtl"><span style="font-size: medium; font-family: Yekan;">بناي&zwnj; آجري&zwnj; ميل&zwnj; گنبد از نقطه&zwnj; نظر عظمت&zwnj; معماري &zwnj;، ويژگي&zwnj;هاي&zwnj; هنري&zwnj; و تكنيكي &zwnj;در زمره&zwnj; بزرگترين&zwnj; مÙاخر معماري&zwnj; قرن&zwnj; چهارم&zwnj; هجري&zwnj; قمري&zwnj; ايران&zwnj; به&zwnj; شمار مي&zwnj;رود . ساختمان&zwnj; اين&zwnj; ميل&zwnj; كه&zwnj; آرامگاه &zwnj;شمس&zwnj; المعالي&zwnj; قابوس&zwnj; بن&zwnj; وشمگير زياري&zwnj; است &zwnj;، در بالاي&zwnj; تپه&zwnj;اي&zwnj; در ميان&zwnj; پارك&zwnj; بزرگ&zwnj; شهر گنبد كاووس&zwnj; واقع&zwnj; شده &zwnj;و عناصر تزئيني&zwnj; و ساختارهاي&zwnj; متناسب &zwnj;، موزون &zwnj;، مستحكم&zwnj; و زيبايي&zwnj; ساختمان&zwnj; ميل&zwnj; از سه&zwnj; قسمت&zwnj; شالوده &zwnj;، ساقه&zwnj; و گنبد مخروطي&zwnj; تشكيل&zwnj; شده&zwnj; كه&zwnj; روي&zwnj; هم&zwnj; رÙته&zwnj; 55 متر ارتÙاع&zwnj; دارند . ساقه&zwnj; اين&zwnj; گنبد بر روي&zwnj; پايه&zwnj;اي&zwnj; مدور قرار گرÙته&zwnj; كه&zwnj; 2 متر آن&zwnj; بيرون&zwnj; از زمين&zwnj; است&zwnj; و قسمت&zwnj; مهمي&zwnj; از آن&zwnj; در داخل&zwnj; زمين&zwnj; قرار دارد .<br /> در بدنه&zwnj; ساقه&zwnj; بنا 10 پره &zwnj;مثلثي&zwnj; در Ùواصل&zwnj; معين&zwnj; و با تناسب&zwnj; زيبا تعبيه&zwnj; شده&zwnj; است &zwnj;. ساقه&zwnj; ميل&zwnj; در بالاي&zwnj; در ورودي&zwnj; دو رشته&zwnj; كتيبه&zwnj; كوÙي &zwnj;آجري&zwnj; دارد كه&zwnj; يكي&zwnj; در ارتÙاع&zwnj; 8 متري&zwnj; از سطح&zwnj; زمين&zwnj; و ديگري&zwnj; زير پاكار گنبد طراحي&zwnj; و اجرا شده&zwnj; است &zwnj;. هر دو كتيبه&zwnj; مشتمل&zwnj; بر يك&zwnj; عبارت&zwnj; تاريخي&zwnj; است&zwnj; و نشان&zwnj; دهنده&zwnj; سال&zwnj; (397 ه . ق&zwnj; و 375 ه . ش&zwnj;) است &zwnj;. خطوط&zwnj; كوÙي &zwnj;ساده&zwnj; اين&zwnj; كتيبه&zwnj;ها به&zwnj; طور برجسته&zwnj; و زيبايي&zwnj; كار شده&zwnj; و از هر جهت&zwnj; با ساختار ساختمان&zwnj; آرامگاه&zwnj; متناسب&zwnj; است .&zwnj; سراسر بدنه&zwnj; بنا از آجر پخته&zwnj; قرمز رنگ&zwnj; ساخته&zwnj; شده&zwnj; است &zwnj;. <br /> آجرهاي&zwnj; سخت&zwnj; اين&zwnj; بنا كه&zwnj; در نهايت&zwnj; پختگي&zwnj; و استحكام&zwnj; است &zwnj;، در طول&zwnj; قرن&zwnj;ها به&zwnj; علّت&zwnj; تابش&zwnj; آÙتاب&zwnj; به&zwnj; رنگ&zwnj; زرد طلايي&zwnj; زيبايي&zwnj; درآمده&zwnj; است &zwnj;. گنبد مخروطي&zwnj; بنابه&zwnj; ارتÙاع&zwnj; 18 متر بر روي&zwnj; ساقه&zwnj; بنا قرار دارد و برخلاÙ&zwnj; اكثر گنبدهاي&zwnj; آرامگاهي&zwnj; يك&zwnj; پوش&zwnj; است&zwnj; و شيب&zwnj; تند و سطح&zwnj; صاÙ&zwnj; و صيقلي&zwnj; دارد . بر بالاي&zwnj; سر در ورودي&zwnj; بنا دو رشته&zwnj; مقرنس&zwnj; زيباي&zwnj; ساده&zwnj; كار شده&zwnj; كه&zwnj; جزو اوّلين&zwnj; نمونه &zwnj;مقرنس&zwnj;هاي&zwnj; هنر اسلامي&zwnj; ايران&zwnj; به&zwnj; شمار مي&zwnj;رود . اين&zwnj; بنا در سال&zwnj; 397 ه.ق&zwnj; توسط&zwnj; شمس&zwnj; المعالي&zwnj; قابوس&zwnj; بن &zwnj;وشمگير آل&zwnj; زيار جهت&zwnj; آرامگاه&zwnj; شخصي&zwnj; بنا شده&zwnj; است &zwnj;. نامبرده&zwnj; Ùرمانرواي&zwnj; آن&zwnj; روزگار گرگان&zwnj; بود و دانشمندي &zwnj;، سلحشوري&zwnj; و مشوق&zwnj; علم&zwnj; و هنر معروÙ&zwnj; بود . وي&zwnj; در سال&zwnj; 402 ه.ق&zwnj; وÙات&zwnj; ياÙت &zwnj;. اين&zwnj; آرامگاه&zwnj; در Ùهرست&zwnj; بناهاي &zwnj;تاريخي&zwnj; ايران&zwnj; به&zwnj; ثبت&zwnj; رسيده&zwnj; است .&zwnj;<br /> </span></p>