<p style="text-align: justify;" dir="rtl"><span style="font-size: medium; font-family: Yekan;">كاوش&rlm;هاي باستان &rlm;شناسي در محوطه&rlm;اي زيرزميني در شهر سامن واقع در جنوب شهرستان ملاير منجر به كشÙ شهري پنهان شد كه در يك بستر سنگي و به صورت دست&zwnj;كند ساخته شده است . اين شهر زيرزميني احتمالاً به دوره پيش از اشكاني تعلق دارد و از برخي Ùضاهاي آن براي تدÙين مردگان استÙاده شده است . در حال حاضر تاريخ دقيق استÙاده و يا ساخت اين Ùضاهاي معماري دست&rlm;كند در دست نمی باشد و به همين منظور نمونه&rlm;هايي از سÙال&rlm;هاي به دست آمده به همراه برخي مواد Ùرهنگي براي آزمايش كربن 14 و تاريخ&zwnj;گذاري دقيق انتخاب شده&rlm;اند .<br /> براساس ياÙته&zwnj;ها مي&rlm;توان احتمال داد كه نخستين بار اين Ùضاهاي معماري به منظور انجام مراسم مذهبي خاصي ، احتمالاً ميترائيسم ، مورد استÙاده بوده و شواهد حاكي از آن است كه مراسم مذهبي به صورت پنهاني در زيرزمين انجام مي&rlm;گرÙته است . ۵۴ مورد اسكلت انساني در اطاق&rlm;هاي شهر پنهان كشÙ شده كه اين اسكلت&rlm;ها به صورت بقاياي انساني كامل و يا توده&rlm;اي جمع&rlm;آوري شده اند . شهر پنهان یا زیرزمینی سامن که احتمالا شهری مخÙی در دوره پیش از اشکانی بوده و بعدها نیز از آن به عنوان گورستان استÙاده می&zwnj;شده ، در شهر سامن در 15 کیلومتری ملایر در استان همدان قرار دارد .<br /> کاوش&zwnj;&rlm;های باستان&rlm;&zwnj;شناسی در محوطه&rlm;&zwnj;ای زیرزمینی در شهر سامن ، منجر به کشÙ شهری پنهان شد که در یک بستر سنگی و به صورت دست کند ساخته شده است . این شهر زیرزمینی احتمالا به دوره پیش از اشکانی تعلق دارد و از برخی Ùضاهای آن برای تدÙین مردگان استÙاده شده است . حدود 25 اتاق از این شهر زیرزمین کاوش شده و در این اتاق&zwnj;ها مقادیر زیادی اسکلت متعلق به دوره اشکانی وجود دارد که دست&zwnj;نخورده در جای خود باقی مانده&zwnj;اند .<br /> در کنار اسکلت&rlm;&zwnj;ها هدایای قبور گذاشته شده است و اسکلت&rlm;&zwnj;ها به صورت چمباتمه&rlm;&zwnj;ای تدÙین شده&zwnj;&rlm;اند . احتمال می&zwnj;رود تدÙین&rlm;&zwnj;ها به دوره تاریخی به خصوص دوره اشکانی مربوط است . براساس مطالعات باستان&zwnj;شناسی ، شهر پنهان بیش از 3 هکتار وسعت دارد و بخشی از این شهر باستانی به خاطر وجود رطوبت زیاد هنوز مورد کاوش قرار نگرÙته است . احتمالا بخشی از این شهر در زیر خانه مردم قرار گرÙته و به همین دلیل تصور می&zwnj;شود که در آن بخش&zwnj;ها Ùاضلاب شهری وارد شهر پنهان شده باشد . <br /> این شهر زیرزمینی ، هنگامی که مخابرات استان همدان قصد کشیدن Ùیبرهای نوری از زیر زمین را داشت کشÙ شد . بر همین اساس طی مجوزی از سوی پژوهشکده باستان&rlm;شناسی ، هیاتی متشکل از انواع کارشناسان شامل باستان&rlm;شناس ، انسان&rlm;شناس ، کارشناسان مرمت و ... کاوش&zwnj;&rlm;های خود را در این شهر به انجام رساندند که منجر به کشÙ Ùضاهای دست&rlm;کند با حدود 25 اتاق ، سالن و راهروهای ارتباطی شد . شواهد اولیه حاکی از پیدایش این Ùضاها در دوره پیش از اشکانی بود . براساس این یاÙته&zwnj;ها می&rlm;&zwnj;توان احتمال داد که نخستین بار این Ùضاهای معماری به منظور انجام مراسم مذهبی خاصی ، احتمالا میترائیسم ، مورد استÙاده بوده است . این شواهد حاکی از آن است که مراسم مذهبی به صورت پنهانی در زیرزمین انجام می&rlm;&zwnj;گرÙته است .<br /> بر این اساس احتمال داده می&rlm;&zwnj;شود که در دوره اشکانی از این Ùضاها به عنوان محل تدÙین مردگان استÙاده شده است و از اتاق&rlm;&zwnj;ها به عنوان گوردخمه استÙاده کرده&zwnj;&rlm;اند . شهر زیرزمینی سامن در عمق 3 تا ۶ متری زمین کشÙ شد و کانال&zwnj;های حÙر&zwnj; شده درون آن به مرور در دوره&zwnj;های تاریخی کنده شده&zwnj;اند و اطراÙ آن&zwnj;ها نیز اتاق&zwnj;های متعدد وجود دارند . این کانال&zwnj;ها از نظر ساختار معماری ، بسیار جالب هستند و کاربری خاصی داشته&zwnj;اند . در این کانال&zwnj;ها پس از پاک&zwnj;سازی ، 60 اسکلت شناسایی شدند که درون 9 اتاق قرار داشتند و با توجه به بررسی&zwnj;های انسان&zwnj;شناسی شواهدی وجود دارند که تدÙین&zwnj;هایی به &zwnj;صورت تدÙین باز انجام شده&zwnj;اند .<br /> علاوه بر این شواهد ، ۶ مورد بقایای انسانی نیز وجود دارند که به &zwnj;طور دقیق نشان می&zwnj;دهند ، این اتاق&zwnj;ها در کاربری&zwnj; نهایی به&zwnj; صورت محل تدÙین استÙاده می&zwnj;شدند ، به &zwnj;طوری که استخوان&zwnj;ها را جمع می&zwnj;کردند و دوباره تدÙین&zwnj;های جدیدی انجام می&zwnj;دادند . از 60 اسکلت یاÙت شده ، 16 مورد مرد ، 26 مورد زن ، 14 مورد کودک و یک نوزاد شناسایی شده&zwnj;اند و جنسیت 3 مورد از آن&zwnj;ها نیز تشخیص داده نشده است .</span></p>